De blokkades in de Straat van Hormuz door zowel Iran als de Verenigde Staten, terwijl ze onderhandelen over een einde aan het conflict, zorgen wereldwijd voor hogere kosten in de gezondheidszorg. Deze verstoring van de wereldhandel kan leiden tot een langdurige periode van hogere medische inflatie. Daarnaast dreigen de kosten voor levensonderhoud de betaalbaarheid van zorg en de uitgaven van consumenten aan gezondheid in de tweede helft van 2026 extra onder druk te zetten. Stijgende medische kosten, mede veroorzaakt door de handelsdruk in de Golfregio, zijn een belangrijke risicofactor die bijdraagt aan schulden van huishoudens en grotere ongelijkheid in de toegang tot zorg wereldwijd. Zwakkere economieën kunnen minder ruimte hebben om hun openbare gezondheidszorg uit te breiden. Vooral in lage- en middeninkomenslanden (LMIC’s) kan het lastig worden om de oplopende kosten te dragen zonder de kwaliteit van zorg te verlagen. Daarnaast zullen huishoudens door stijgende eigen bijdragen in de zorg vaker kiezen voor goedkopere behandelingen of zelfs uitstellen van zorg. Dit kan op de lange termijn leiden tot slechtere gezondheidsuitkomsten, waardoor volksgezondheidssystemen te maken krijgen met ernstigere en moeilijker te behandelen gevallen. Door de verhoogde geopolitieke onzekerheid is het niet uitgesloten dat sommige landen te maken krijgen met tekorten aan medicijnen. Als bepaalde producten moeilijker verkrijgbaar worden in de komende maanden, kan dat de prijsstijgingen verergeren. Een langdurige verstoring van de handel in de Straat van Hormuz kan bestaande knelpunten in de toelevering en inflatiegerelateerde kostenproblemen verder verergeren. Naarmate overheden wereldwijd inflatiecijfers publiceren over de periode van de handelsverstoringen na de blokkades, zal de omvang van de inflatieschok voor de gezondheidssector langzaam zichtbaarder worden. De impact van hogere medische inflatie is niet gelijk verdeeld. In geavanceerde economieën is het probleem vaak beter beheersbaar. Toch waarschuwt Zuid-Korea tegen prijsafspraken tussen bedrijven, uit bezorgdheid om de beschikbaarheid van medicijnen. Ook Japan heeft, na financiële druk op ziekenhuizen door lage prijzen, een deel van de pandemische voorraad vrijgegeven om de importafhankelijke gezondheidszorg te ondersteunen. LMIC’s die sterk afhankelijk zijn van import van medicijnen, lopen het meeste risico op forse stijgingen in de medische inflatie. In mei 2026 voorspelde de VN-afdeling voor Economische en Sociale Zaken dat de inflatie in ontwikkelingslanden zal stijgen van gemiddeld 4,2% naar 5,2% in 2025, doordat hogere importkosten, energiekosten en vervoerskosten het inkomen en de koopkracht van mensen verminderen. Het risico op ‘tweederonde’ effecten van medische inflatie is vooral groot in energie-importerende opkomende economieën zoals de Filipijnen en Turkije. Deze landen hebben ook te maken met een depreciatie van hun nationale valuta. GlobalData heeft verschillende opkomende economieën geïdentificeerd die de komende drie jaar te maken kunnen krijgen met dubbelcijferige stijgingen in de medische inflatie, waaronder Indonesië, Singapore, Zuid-Korea, Taiwan, Thailand en Vietnam. Hoewel nieuwe medische technologieën en therapeutische ontwikkelingen in sommige markten een groot deel van de stijgende medische inflatie verklaren, spelen verstoringen in de toeleveringsketens en protectionistische handelsbeleid ook een belangrijke rol. Uit onderzoek van GlobalData’s POLI blijkt dat de huidige toeleveringscrisis bijdraagt aan prijsstijgingen. Binnen de farmaceutische sector zijn er significante prijsstijgingen voor bepaalde voorgeschreven medicijnen. Sommige medicijnen waren al onderhevig aan prijsverhogingen door andere factoren, zoals tekorten. De blokkades in de Straat van Hormuz verergeren deze trends. Om de impact van deze prijsstijgingen in kaart te brengen, laat de onderstaande tabel zien welke vijf medicijnen in Brazilië, Zweden en het Verenigd Koninkrijk de grootste prijsstijging hebben doorgemaakt tussen februari 2026 en mei 2026. Bron: GlobalData, Price Intelligence (POLI)-database. Doordat de oorlog tussen de VS en Israël met Iran doorgaat, kunnen de productie- en transportkosten verder oplopen door hogere brandstof-, scheepvaart- en luchtvrachtkosten. Dit legt meer druk op fabrikanten, wat kan leiden tot verdere tekorten van sommige producten en het terugtrekken van medicijnen uit bepaalde markten. Uiteindelijk zal dit de prijsstijgingen versnellen. Hoewel sommige geavanceerde markten de verkrapping van de toelevering als oorzaak zien van stijgende medicijnprijzen, kunnen andere markten besluiten om voorraden aan te leggen. Dit zou de inflatiedruk verder vergroten, omdat landen concurreren om schaarse medicijnen.